Polskie Stowarzyszenie Dekarzy
Zrzeszenie Dekarzy

Akcesoria dachowe, czyli jak wykończyć dach

Do wykonania dachu nie wystarczą jedynie standardowe dachówki połaciowe. Oprócz nich należy również zadbać o akcesoria dachowe, czyli elementy wykończeniowe zapewniające jego trwałość i bezpieczeństwo

Bez względu na to czy dach jest skomplikowany, posiada wiele załamań i lukarn czy też prosty, poza dachówkami podstawowymi niezwykle istotne są obróbki blacharskie, taśmy oraz akcesoria dodatkowe. Aby wyglądał estetycznie i spełniał wszystkie swoje funkcje potrzebne będą różne elementy dodatkowe, które dzielimy na grupy odpowiadające ich przeznaczeniu.

 

Akcesoria potrzebne do wykończenia krawędzi połaci

Ilość oraz rodzaj niezbędnych akcesoriów dachowych zależy od tego, jaki kształt ma dach i jak bardzo jest skomplikowany. Im więcej połaci, tym więcej akcesoriów będzie koniecznych do jego wykonania. Wymagane są:

– Dachówki skrajne (wiatrownice) – prawa i lewa, stosuje się je do wykończenia boków dachu – na prawej i lewej krawędzi połaci. Ze względu na brzegowe położenie, dachówki skrajne są szczególnie narażone na działanie wiatru i trzeba je stabilnie zamocować, by zapobiec ich unoszeniu.

– Gąsior podstawowy, służy do wykończenia kalenicy, czyli miejsca styku dwóch połaci. Jest stosowany zarówno na szczycie dachu (w przypadku dachów dwuspadowych), jak i na płaszczyźnie dachu, w miejscu styku dwóch połaci (w przypadku dachów wielospadowych). Gąsiory sprzedawane są wraz z klamrą, za pomocą której mocowane są do kalenicy. Aby zapewnić stabilność, należy je dodatkowo przykręcić wkrętami do kalenicy.

– Gąsior – łącznik kalenic, estetyczne i szczelne połączenie między kalenicami w miejscu, gdzie kilka płaszczyzn dachu styka się ze sobą (w przypadku dachów wielospadowych). Montowany za pomocą uchwytu pod spodem gąsiora, w miejscu styku trzech (gąsior – łącznik kalenic – trójnik) lub czterech kalenic (gąsior – łącznik kalenic – czwórnik).

– Dachówka pulpitowa, przeznaczona jest wykończenia górnej krawędzi dachów jednospadowych, nazywanych też pulpitowymi, nie można stosować gąsiorów, jak na tradycyjnej kalenicy – potrzebne są specjalnie do tego stworzone dachówki pulpitowe. Na rynku dostępne są różne warianty – np. firma Röben oferuje dachówkę pulpitową połaciową (standardową), skrajną prawą oraz skrajną lewą; każda może mieć kąt nachylenia 70° lub 90°. Zaleca się, żeby każdą dachówkę pulpitową przymocować do więźby za pomocą klamry.

 

Akcesoria wspomagające wentylację połaci

Prawidłowa wentylacja jest niezbędna dla wytrzymałego i odpornego dachu. Przy dachach o dużych i skomplikowanych połaciach, wentylacja okapu i kalenicy okazuje się niewystarczająca. Konieczny jest więc montaż elementów usprawniających przepływ powietrza. Do tego zadania niezbędne są:

dachówki wentylacyjne, tworzą dodatkowe miejsce wlotu powietrza pod pokrycie; wykorzystuje się je szczególnie w przypadku dachów o dużych połaciach, gdzie brakuje dostatecznej wentylacji powierzchni pod dachówką połaciową. Jest sprzedawana w komplecie z siatką, która zapobiega dostawaniu się owadów i małych ptaków pod pokrycie.

– wróblówka (grzebień okapu), zapobiega gnieżdżeniu się ptaków pod okapem. Zwykle stosowana jest z kratką wentylacyjną, która zapewnia optymalną wentylację pokrycia. Montuje się ją po zamocowaniu rynien, a przed ułożeniem dachówek okapowych, poprzez przykręcenie do łaty startowej.

 

Akcesoria służące do wykończenia wentylacji pomieszczeń

Kominki dachowe pełnią funkcje wentylacyjne i są zamontowane na połaci wraz z innymi elementami pokrycia. Powinny być montowane wysoko na dachu, w pobliżu kalenicy, ponieważ ich niewielka wysokość uniemożliwia prawidłowe działanie w przypadku zamontowania w niższych partiach dachu.

Kominek odpowietrzający, działanie instalacji kanalizacyjnej oparte jest najczęściej na grawitacji. Aby nieczystości mogły spływać swobodnie, w rurach kanalizacyjnych musi panować odpowiednie ciśnienie atmosferyczne. Z tego względu kanalizacja powinna być zakończona kominkiem odpowietrzającym, który umożliwia wyrównanie ciśnienia w rurach oraz usuwanie gazów kanałowych. Kominek powinien być montowany wysoko na dachu. Zaleca się montaż tego akcesorium maksymalnie w trzecim  rzędzie dachówek, licząc od kalenicy.

– kominek wentylacyjny, może być wykorzystywany jako zakończenie instalacji wentylacyjnej m.in. łazienki, garażu i kuchni (np. podłączenia okapu). Właściwie dobrany kominek przyczynia się też do uszczelnienia pokrycia w miejscu zakończenia kanałów wentylacyjnych. Nie wolno go mylić z kominkiem odpowietrzającym – kominek wentylacyjny ma 150mm średnicy, co umożliwia podłączenie go do grawitacyjnej instalacji wentylacyjnej, natomiast kominek odpowietrzający o średnicy ok. 100mm zgodnie z normą nie może pełnić tej funkcji.

 

Akcesoria do przeprowadzenia przewodów przez dach

Warte umieszczenia na dachu są także dachówki pozwalające na przeprowadzenie kabli przez pokrycie. W ten sposób sam kabel jest lepiej chroniony i nie grozi mu np. przerwanie czy uszkodzenie.

Dachówka antenowa, pomaga w wyprowadzeniu przewodów, kabli i masztu antenowego tak, by dach nie stracił szczelności. Jest montowana w miejscu, gdzie maszt przechodzi przez dach

– Dachówka solarna, służy ona przede wszystkim do przeprowadzania przez dach przewodów do kolektorów słonecznych, w których płynie czynnik powodujący wymianę ciepła. Jej zastosowanie gwarantuje ochronę przewodów przed wilgocią, ułatwia prace dekarskie, a także zapewnia zachowanie estetyki pokrycia. Przez dachówkę solarną prowadzi się pojedynczy przewód, dlatego na jeden kolektor przypadają zwykle dwie takie dachówki (przewody na wejściu i wyjściu).

 

Inne akcesoria

Dodatki które nie są konieczne, jednak ich zamontowanie wpłynie na przyjemniejsze użytkowanie i przyczynią się do zwiększenia bezpieczeństwa.

– Dachówka świetlikowa, jest przeźroczysta i w 100% przepuszcza światło, dlatego może być stosowana do doświetlania strychów. Wykorzystuje się ją także na zadaszeniach w ogrodzie (nad stołem, grillem itp.), nad zadaszonymi wejściami do budynków oraz we wszystkich innych miejscach, które potrzebują doświetlenia, a nie są ocieplone.

– Ława kominiarska, stopnie kominiarskie, umożliwiają bezpieczne poruszanie się po dachu, zapewniając w pierwszej kolejności dostęp do komina. Stopnie montuje się od brzegów dachu lub od okna wyłazowego do komina, a ławę kominiarską – przy kominie.

– Taśma do obróbek kominiarskich, służy głównie do wykonania obróbek komina oraz uszczelnienia innych elementów dachu, chroni przed przenikaniem wody deszczowej oraz topniejącego śniegu.

– Taśma kalenicowa, pełni dwie funkcje – zapewnia szczelność dachu (zabezpiecza przed wnikaniem śniegu lub deszczu pod połać) oraz umożliwia wentylację pokrycia. Przykleja się ją pod gąsiorami tak, by zachodziła za zamki pierwszego rzędu dachówek.

– Płotek przeciwśniegowy, zapobiega gwałtownemu osuwaniu się pokrywy śnieżnej z dachu, zapewniając bezpieczeństwo osób znajdujących się w pobliżu. Istotny szczególnie w przypadku dachów stromych. Najczęściej umieszcza się je w drugim – trzecim rzędzie dachówek licząc od okapu i montuje poprzez przykręcenie do łaty. Przy dachach o nachyleniu większym niż 40° i długości krokwi powyżej 6 m należy, w celu uniknięcia uszkodzenia płotka, zamontować dwa lub nawet więcej rzędów tych elementów.

– Dachówka dwufalowa, służy głównie do zakończenia lewej części połaci. Jej dwie fale pozwalają na zakrycie zamków dachówki podstawowej (połaciowej), co znacząco poprawia estetykę dachu. Dachówka dwufalowa najczęściej stosowana jest na płaszczyznach ograniczonych ogniomurami lub ścianą, np. na kamienicach lub domach szeregowych. Przed montażem należy uwzględnić szerokość całkowitą dachówki dwufalowej, ponieważ ze względu na podwójną falę ma inne wymiary niż dachówki połaciowe.

– Śniegołap, dzięki rozproszeniu po całej połaci, śniegołap chroni wszystkie elementy dachu przed zsuwaniem się dużej masy śniegu. Bez śniegołapów, które zatrzymują napór śniegu i rozdzielają go na mniejsze części, zagrożone uszkodzeniem są nie tylko pozostałe elementy przeciwśniegowe, takie jak umieszczone przy krawędzi dachu płotki, ale także kominki odpowietrzające. Montaż wykonuje się podobnie jak w przypadku stopni kominiarskich, wycinając lub wybijając dolne zamki dachówki położonej wyżej i przykręcając dodatkową łatę celem przymocowania uchwytu.

 

Akcesoria ozdobne

Pełnią funkcję przede wszystkim dekoracyjną. Za ich pomocą można wyróżnić dach i wprowadzić nieco ożywienia w najbliższe otoczenie. Najczęściej mają kształt zwierząt lub różnorodnych szpiców. Montaż sowy, delfina, kota, koguta czy lunatyka na dachu pozwoli podnieść dekoracyjność pokrycia.

 

 

Logo Roben